top of page

Đánh giá suy giảm nhận thức ở người cao tuổi: Quy trình, bài test và cách chuẩn bị

  • Ảnh của tác giả: Sơn Đặng
    Sơn Đặng
  • 2 ngày trước
  • 16 phút đọc

Gia đình thường bắt đầu tìm hiểu về việc đánh giá suy giảm nhận thức ở người cao tuổi khi nhận thấy người thân có những thay đổi khác lạ so với trước đây - từ những lần quên lịch hẹn đơn giản, nói lặp lại một câu chuyện, cho đến sự lúng túng khi thực hiện các công việc quen thuộc hàng ngày.


Tuy nhiên, đánh giá nhận thức không chỉ đơn thuần là thực hiện một bài test trí nhớ cho người già trên mạng. Các công cụ test sàng lọc ngắn không tự tạo ra chẩn đoán bệnh lý. Một quy trình đánh giá đầy đủ cần sự kết hợp giữa quan sát của gia đình, đánh giá khả năng sinh hoạt thực tế và sự thăm khám của chuyên gia y tế. Bài viết này sẽ giúp gia đình hiểu rõ khi nào cần đánh giá, quy trình diễn ra ra sao, các bài test phổ biến khác nhau thế nào và cần chuẩn bị những gì.


Đánh giá suy giảm nhận thức ở người cao tuổi là gì?


Đánh giá suy giảm nhận thức ở người cao tuổi là quá trình tổng hợp thông tin nhằm ghi nhận mức độ thay đổi chức năng não bộ (nhớ, chú ý, ngôn ngữ, định hướng và lập kế hoạch). Quá trình này kết hợp quan sát sinh hoạt từ người thân, đánh giá khả năng tự lập, thực hiện bài test nhận thức chuẩn hóa và khám lâm sàng y tế, giúp phát hiện sớm nguy cơ sa sút trí tuệ để lập kế hoạch hỗ trợ phù hợp [1].



Khi nào người cao tuổi nên được đánh giá suy giảm nhận thức?


Tiêu chí quan trọng nhất để gia đình cân nhắc đưa người thân đi đánh giá là nhận ra sự thay đổi rõ rệt so với chính họ trước đây và mức độ ảnh hưởng của sự thay đổi đó tới chất lượng sống, thay vì chỉ chăm chăm vào chứng "hay quên" do tuổi già.


Gia đình nên cân nhắc đưa người cao tuổi đi đánh giá khi nhận thấy một hoặc nhiều thay đổi sau [2]:


  • Hỏi đi hỏi lại cùng một câu chuyện dù vừa được trả lời.

  • Quên các cuộc hẹn hoặc sự việc quan trọng thường xuyên hơn.

  • Khó theo dõi cuộc trò chuyện hoặc khó tìm từ khi nói.

  • Lúng túng khi sử dụng điện thoại, thiết bị hoặc đồ dùng quen thuộc.

  • Gặp khó khăn khi lập kế hoạch, tính toán hoặc xử lý tiền bạc.

  • Quên uống thuốc hoặc uống nhầm thời điểm.

  • Quên tắt bếp, khóa cửa hoặc thiết bị điện.

  • Mất phương hướng hoặc đi lạc ở nơi quen thuộc.

  • Thay đổi khả năng tự ăn uống, vệ sinh, mặc quần áo hoặc di chuyển.

  • Có sự thay đổi rõ về tính cách, tâm trạng, hành vi hoặc khả năng phán đoán.


Gia đình có thể tham khảo bảng so sánh nhanh dưới đây [3]:


Tiêu chí phân biệt

Quên do lão hóa tự nhiên

Quên do suy giảm nhận thức

Biểu hiện & Tần suất

Thỉnh thoảng thất lạc đồ đạc cá nhân hoặc chốc lát chưa nhớ ra tên người quen.

Liên tục quên các sự kiện, thông tin hoặc tin tức vừa mới tiếp nhận.

Khả năng gợi nhớ

Có thể tự nhớ lại sau đó ít lâu, hoặc lập tức nhớ ra khi được người khác nhắc tuốt.

Rất khó hoặc hoàn toàn không thể phục hồi ký ức, kể cả khi nhận được sự gợi mở rõ ràng.

Ảnh hưởng sinh hoạt

Tự lập tốt; công việc và nhịp sống thường ngày hầu như không bị xáo trộn.

Tác động tiêu cực đến công việc, làm suy giảm dần năng lực tự chăm sóc bản thân.

Tình huống thực tế

Tạm thời quên tên một bạn học cũ, nhưng sau vài phút hoặc khi có manh mối thì sực nhớ ra.

Lúng túng, không còn biết cách thao tác trên các thiết bị quen thuộc (như bật lò vi sóng, bấm số điện thoại).

Gia đình có thể xem thêm bài viết dấu hiệu suy giảm nhận thức ở người cao tuổi để nhận biết các thay đổi cần theo dõi.


Quy trình đánh giá suy giảm nhận thức thường gồm những gì?


Trao đổi với người cao tuổi và người thân


Bác sĩ có thể hỏi người cao tuổi và một người thân thường xuyên tiếp xúc về [4]:

  • Biểu hiện bắt đầu từ khi nào.

  • Xuất hiện đột ngột hay tăng dần theo thời gian.

  • Những thay đổi cụ thể về trí nhớ, ngôn ngữ, hành vi hoặc tính cách.

  • Các bệnh đang điều trị.

  • Thuốc kê đơn, thuốc không kê đơn và sản phẩm bổ sung đang sử dụng.

  • Khả năng thực hiện công việc và sinh hoạt hằng ngày.

  • Những thay đổi về giấc ngủ, tâm trạng hoặc mức độ tham gia xã hội.

Thông tin từ người thân rất quan trọng vì người quan sát hằng ngày có thể nhận thấy sự thay đổi mà người cao tuổi chưa tự nhận ra hoặc khó mô tả đầy đủ.



Đánh giá khả năng sinh hoạt hằng ngày


Năng lực thực hiện hoạt động hàng ngày là thước đo cốt lõi để phân biệt giữa suy giảm nhận thức nhẹ (MCI) và sa sút trí tuệ [4], [5]. Khả năng này được chia làm 2 nhóm:


  • ADL (Activities of Daily Living - Sinh hoạt cơ bản): Ăn uống, tắm rửa, mặc quần áo, đi vệ sinh, di chuyển trong nhà.

  • IADL (Instrumental Activities of Daily Living - Sinh hoạt phức tạp): Quản lý thuốc uống, nấu ăn, đi chợ, quản lý tiền bạc, sử dụng điện thoại, phương tiện giao thông.


Điều kiện cần trước khi thực hiện bài kiểm tra nhận thức


Một bài test chỉ phản ánh đúng thực chất nếu người cao tuổi đang ở trong trạng thái thể chất và tinh thần thoải mái nhất. Trước khi bắt đầu, người bệnh sẽ được bác sĩ kiểm tra một số thông tin bao gồm [4]:


  • Kiểm tra sức khỏe & Huyết áp: Đo huyết áp cho cụ trước khi làm test. Nếu huyết áp quá cao (trên 180/90 mmHg) hoặc cụ đang thấy đau đầu, chóng mặt, hãy hoãn lại để cụ nghỉ ngơi.

  • Đảm bảo giấc ngủ và thể trạng: Đêm trước ngày kiểm tra, người cao tuổi cần được ngủ đủ giấc, không bị mất ngủ, trằn trọc hay quá mệt mỏi.

  • Không mắc các bệnh cấp tính: Đảm bảo cụ không đang sốt, cảm cúm, ho nặng, đau nhức mạn tính bùng phát, hay bị nhiễm trùng (như nhiễm trùng đường tiết niệu – một nguyên nhân rất phổ biến gây ra lú lẫn tạm thời ở người già).



Thực hiện bài kiểm tra nhận thức ngắn


Sau khi bảo đảm người cao tuổi đủ tỉnh táo và có điều kiện thực hiện phù hợp, bác sĩ có thể lựa chọn một bài kiểm tra nhận thức ngắn.

Các công cụ như MMSE, MoCA hoặc Mini-Cog có thể được sử dụng để xem xét một số khả năng như [4] [6]:


  • Ghi nhớ thông tin.

  • Tập trung và duy trì sự chú ý.

  • Xác định thời gian và địa điểm.

  • Hiểu và sử dụng ngôn ngữ.

  • Thực hiện yêu cầu theo từng bước.

  • Lập kế hoạch và giải quyết nhiệm vụ đơn giản.


Mỗi công cụ có nội dung và cách chấm điểm khác nhau. Không có một bài test duy nhất phù hợp với tất cả người cao tuổi. Việc lựa chọn cần xem xét khả năng giao tiếp, trình độ học vấn, ngôn ngữ, thị lực, thính lực và tình trạng sức khỏe của từng người.


Đối chiếu kết quả với khả năng sinh hoạt


Kết quả test cần được xem cùng khả năng sinh hoạt hằng ngày, không thể dùng riêng để chẩn đoán.

  • Có thể suy giảm nhận thức nhẹ: Test có bất thường nhưng người cao tuổi vẫn thực hiện được phần lớn sinh hoạt, đôi khi cần nhắc nhở.

  • Nghi ngờ sa sút trí tuệ: Khả năng nhận thức giảm và đã ảnh hưởng rõ đến uống thuốc, nấu ăn, quản lý tiền bạc, đi lại hoặc tự chăm sóc.

Đây chưa phải kết luận cuối cùng. Bác sĩ cần đánh giá thêm trước khi chẩn đoán  [4] [7].


Kiểm tra thêm để tìm nguyên nhân


Nếu kết quả bất thường, bác sĩ có thể xem xét thuốc đang dùng, giấc ngủ, tâm trạng, khả năng nghe nhìn và các bệnh đang mắc.

Một số trường hợp có thể được chỉ định [8]:


  • Xét nghiệm máu để kiểm tra tuyến giáp, vitamin B12, đường huyết, chức năng gan hoặc thận.

  • Chụp CT hoặc MRI não khi cần tìm tổn thương hoặc nguyên nhân khác.

  • Đánh giá lại nhận thức sau một khoảng thời gian.


Không phải người cao tuổi nào cũng cần làm tất cả xét nghiệm hoặc chụp não. Việc chỉ định tùy thuộc vào triệu chứng và kết quả khám.


Sau buổi đánh giá, gia đình nên hỏi rõ cần theo dõi biểu hiện nào, khi nào tái khám và những hoạt động nào người cao tuổi cần được nhắc nhở hoặc hỗ trợ.



Các bài test nhận thức thường gặp khác nhau thế nào?


Trong chẩn đoán, có nhiều công cụ test suy giảm nhận thức được ứng dụng. Gia đình cần hiểu bản chất của từng bài test để không hoang mang khi thấy bác sĩ sử dụng các biểu mẫu khác nhau [6].

Bài kiểm tra

Hiểu đơn giản là gì?

Thường phù hợp khi nào?

Mini-Cog

Bài kiểm tra ngắn, giúp xem nhanh khả năng ghi nhớ và thực hiện một nhiệm vụ đơn giản

Dùng để kiểm tra ban đầu xem người cao tuổi có cần được đánh giá thêm hay không

MMSE

Kiểm tra nhiều khả năng như nhớ thông tin, xác định thời gian – địa điểm, chú ý và làm theo hướng dẫn

Dùng để đánh giá khái quát tình trạng nhận thức

MoCA

Kiểm tra rộng hơn, gồm trí nhớ, chú ý, ngôn ngữ và khả năng sắp xếp, xử lý công việc

Có thể được lựa chọn khi những thay đổi còn nhẹ hoặc chưa biểu hiện rõ

AD8 hoặc IQCODE

Người thân trả lời các câu hỏi về những thay đổi của người cao tuổi so với trước đây

Hữu ích khi gia đình thường xuyên quan sát và biết rõ khả năng trước đây của người thân

MMSE, MoCA và Mini-Cog là những công cụ do người cao tuổi trực tiếp thực hiện. Trong khi đó, AD8 và IQCODE thu thập thông tin từ vợ, chồng, con cái hoặc người chăm sóc.


Gia đình cần lưu ý:


  • Không có bài kiểm tra nào phù hợp với tất cả mọi người.

  • Bài dài hơn không có nghĩa là luôn chính xác hơn.

  • Điểm thấp chưa thể khẳng định người cao tuổi mắc sa sút trí tuệ hoặc Alzheimer.

  • Kết quả cần được xem cùng khả năng uống thuốc, nấu ăn, quản lý tiền bạc, đi lại và tự chăm sóc.

  • Khả năng nghe, nhìn, ngôn ngữ, học vấn và tình trạng sức khỏe có thể ảnh hưởng đến kết quả.


Vì vậy, gia đình không nên tự chọn bài test trên mạng rồi dựa vào điểm số để kết luận. Công cụ phù hợp và kết quả cần được người có chuyên môn xem xét trong hoàn cảnh cụ thể của từng người.


Gia đình cần chuẩn bị gì trước buổi đánh giá?


Để bác sĩ hiểu đúng tình trạng của người cao tuổi, gia đình nên chuẩn bị:


  • Ghi lại biểu hiện cụ thể: Ví dụ quên uống thuốc, hỏi lặp lại, quên tắt bếp, đi lạc hoặc khó quản lý tiền bạc.

  • Ghi thời điểm xuất hiện: Triệu chứng bắt đầu khi nào, xảy ra đột ngột hay tăng dần và có ảnh hưởng đến sinh hoạt không.

  • Mang hồ sơ y tế: Bệnh án, kết quả khám cũ và thông tin về các bệnh đang điều trị.

  • Chuẩn bị danh sách thuốc: Bao gồm thuốc kê đơn, thuốc mua ngoài và thực phẩm bổ sung. Một số thuốc hoặc bệnh lý khác có thể ảnh hưởng đến trí nhớ và tư duy.

  • Có người thân hiểu rõ tình trạng đi cùng: Người thường xuyên tiếp xúc có thể cung cấp những thay đổi mà người cao tuổi khó tự nhận ra hoặc mô tả.

  • Mang kính và máy trợ thính: Khó nghe hoặc khó nhìn có thể ảnh hưởng đến việc hiểu yêu cầu và kết quả bài test.

  • Bảo đảm người cao tuổi đủ tỉnh táo: Tránh thực hiện khi đang quá mệt, mất ngủ, đau nhiều hoặc mắc bệnh cấp tính.


Gia đình không cần cho người cao tuổi học trước câu hỏi hoặc tạo áp lực phải đạt điểm cao. Đây không phải kỳ thi, mà là cách giúp nhân viên y tế hiểu rõ khả năng hiện tại của người thân.


Hiểu kết quả đánh giá như thế nào?


Kết quả bài test không phải là kết luận cuối cùng. Bác sĩ còn xem xét những thay đổi trong sinh hoạt, thông tin từ người thân và tình trạng sức khỏe của người cao tuổi. 

Kết quả đánh giá

Gia đình nên hiểu thế nào?

Bước tiếp theo

Chưa ghi nhận bất thường rõ

Khả năng nhận thức hiện chưa có dấu hiệu đáng lo trên bài test

Tiếp tục theo dõi. Nếu người thân vẫn hay quên hoặc sinh hoạt thay đổi rõ, nên trao đổi lại với bác sĩ vì điểm bình thường chưa loại trừ hoàn toàn vấn đề.

Có dấu hiệu suy giảm nhận thức

Người cao tuổi có thể gặp khó khăn về trí nhớ hoặc tư duy nhưng vẫn thực hiện được phần lớn sinh hoạt

Có thể cần khám thêm, làm xét nghiệm hoặc đánh giá lại sau một thời gian để tìm nguyên nhân và theo dõi thay đổi.

Nhận thức giảm và sinh hoạt bị ảnh hưởng

Người cao tuổi đã gặp khó khăn khi uống thuốc, nấu ăn, quản lý tiền bạc, đi lại hoặc tự chăm sóc

Bác sĩ sẽ tiếp tục đánh giá để xác định nguyên nhân. Gia đình nên sớm điều chỉnh việc chăm sóc và bảo đảm an toàn tại nhà.

Gia đình không nên quá lo lắng hoặc tự kết luận người thân mắc Alzheimer chỉ dựa vào một điểm test. Kết quả bất thường chỉ cho thấy cần được kiểm tra thêm bằng khám sức khỏe, xét nghiệm hoặc chụp não khi bác sĩ thấy cần thiết.


Sau đánh giá, gia đình nên làm gì tại nhà?


Sau khi có kết quả đánh giá, điều quan trọng nhất không chỉ là biết "điểm số" hay "tên bệnh", mà là gia đình sẽ tổ chức cuộc sống tại nhà ra sao. Một kế hoạch chăm sóc đúng cách sẽ giúp cha mẹ vừa an toàn, vừa giữ được niềm vui sống và sự tự chủ. Gia đình nên chủ động thực hiện 4 nhóm việc trọng tâm dưới đây:


Theo dõi thay đổi có hệ thống


Thay vì chỉ nhớ nhẩm trong đầu, gia đình nên chuẩn bị một sổ tay nhỏ hoặc ứng dụng trên điện thoại để ghi chép ngắn gọn hàng ngày. Việc theo dõi có hệ thống sẽ giúp bác sĩ dễ dàng đánh giá lại ở các lần tái khám sau:


  • Lịch uống thuốc: Cụ có uống đúng giờ, đủ liều không? Có biểu hiện quên thuốc hoặc uống trùng liều không?

  • Bữa ăn & Giấc ngủ: Cụ ăn được mấy bữa, giấc ngủ đêm có sâu không, có bị trằn trọc hay thức dậy lang thang ban đêm không?

  • Tâm trạng & Hành vi: Cụ có biểu hiện lo âu, gắt gỏng, nghi ngờ người thân hay thu mình lại không?

  • Té ngã hoặc đi lạc: Ghi nhận các tình huống cụ bị hụt chân, suýt ngã, quên tắt bếp hoặc đi ra ngoài nhầm đường về.

  • Khả năng thực hiện việc quen thuộc: Cụ còn tự bấm điều khiển TV, dùng điện thoại, cài cúc áo hay sử dụng đũa ăn cơm tốt như trước không?


Giảm nguy cơ mất an toàn


Tùy khả năng của người cao tuổi, gia đình có thể:

  • Kiểm soát bếp và nguồn nhiệt.

  • Sắp xếp thuốc rõ ràng, tránh uống nhầm.

  • Loại bỏ vật cản dễ gây té ngã.

  • Chuẩn bị thông tin liên hệ trong trường hợp đi lạc.

  • Có người đi cùng khi ra ngoài nếu cần.



Duy trì sinh hoạt và sự tự chủ


Nên giữ lịch ăn, ngủ và hoạt động tương đối ổn định. Khuyến khích người cao tuổi vận động nhẹ, trò chuyện và tham gia những việc quen thuộc còn có thể thực hiện an toàn.


Gia đình không nên làm thay mọi việc. Hãy để người cao tuổi tham gia lựa chọn và quyết định trong khả năng của họ. WHO khuyến nghị duy trì hoạt động hằng ngày, giao tiếp và hỗ trợ phù hợp với khả năng của người bị suy giảm nhận thức [8].


Nhận diện và san sẻ áp lực cho người chăm sóc chính


Chăm sóc người suy giảm nhận thức là một hành trình dài cần rất nhiều sự kiên nhẫn. Người trực tiếp túc trực hàng ngày (con cái, vợ/chồng) rất dễ rơi vào trạng thái kiệt sức cả về thể chất lẫn tinh thần. Các thành viên trong gia đình cần lắng nghe và chủ động nhận biết những tín hiệu báo động sau:


  • Giấc ngủ bị gián đoạn kéo dài: Thường xuyên mất ngủ, giật mình hoặc phải thức đêm trông chừng người thân.

  • Căng thẳng tinh thần: Dễ cảm thấy bất lực, lo âu, cô độc hoặc hay gắt gỏng do áp lực tích tụ.

  • Thiếu thời gian riêng tư: Cảm giác bị bó buộc không gian, mất kết nối bạn bè và không có thời gian cho bản thân.

  • Thiếu sự đồng hành: Áp lực chăm sóc bị dồn lên một người do thiếu sự chủ động phân công giữa các anh chị em.

  • Sức khỏe cá nhân sa sút: Bỏ bê công việc riêng, ăn uống không đúng giờ và không có thời gian khám chữa bệnh cho chính mình.


Lời khuyên: Đừng để người chăm sóc chính phải gồng gánh một mình. Hãy chủ động luân phiên ca chăm sóc giữa các thành viên, hoặc cân nhắc tìm kiếm sự hỗ trợ từ dịch vụ chăm sóc người cao tuổi tại nhà để người thân có thời gian nghỉ ngơi, phục hồi năng lượng.


Khi nào gia đình nên cân nhắc người hỗ trợ tại nhà?


Trong thực tế, không phải gia đình nào cũng có thể thu xếp thời gian để túc trực bên cha mẹ 24/24. Việc tìm kiếm một người hỗ trợ chăm sóc tại nhà là giải pháp cần thiết khi gia đình nhận thấy các dấu hiệu sau:


  • Người cao tuổi thường xuyên ở nhà một mình.

  • Có nguy cơ quên thuốc, quên tắt bếp hoặc té ngã.

  • Cần được nhắc ăn uống, vệ sinh và lịch sinh hoạt.

  • Cần người trò chuyện, vận động nhẹ và đồng hành.

  • Con cái không thể theo sát trong ngày.

  • Người chăm sóc chính thường xuyên mệt mỏi hoặc thiếu thời gian nghỉ ngơi.


Hiểu được những trăn trở của gia đình, Nanakai mang đến giải pháp đồng hành và hỗ trợ chăm sóc người cao tuổi tận tâm ngay tại nhà. Nanakai không thực hiện các chẩn đoán y khoa hay thay thế trị liệu của bác sĩ.


Nanakai là hỗ trợ sinh hoạt cá nhân, quan sát tình trạng sức khỏe hàng ngày, giải tỏa cô đơn qua trò chuyện đồng hành, hướng dẫn vận động nhẹ và rèn luyện nhận thức phù hợp. Mức độ hỗ trợ được thiết kế linh hoạt dựa trên khả năng tự lập và nhu cầu thực tế của từng cụ, đồng thời tình trạng của người thân luôn được cập nhật liên tục để gia đình hoàn toàn yên tâm.



Gia đình có thể chia sẻ tình trạng sinh hoạt hiện tại của bố mẹ để Nanakai tư vấn hình thức hỗ trợ phù hợp. 


Câu hỏi thường gặp


Điểm test thấp có đồng nghĩa với sa sút trí tuệ không?


Không. Kết quả thấp chỉ cho thấy người cao tuổi có thể cần được kiểm tra thêm. Việc đánh giá còn phải dựa vào khả năng sinh hoạt, bệnh sử, thuốc đang dùng và tình trạng sức khỏe [9].


Kết quả bình thường nhưng gia đình vẫn thấy người thân thay đổi thì sao?


Gia đình nên tiếp tục ghi lại những biểu hiện cụ thể và trao đổi lại với bác sĩ. Một kết quả bình thường không loại trừ hoàn toàn vấn đề nếu trí nhớ hoặc khả năng sinh hoạt vẫn thay đổi rõ.


Gia đình có thể tự làm test nhận thức tại nhà không?


Có thể tham khảo một số câu hỏi để theo dõi, nhưng không nên tự chấm điểm rồi kết luận bệnh. Bài test ngắn chỉ giúp phát hiện nguy cơ và không thay thế đánh giá chuyên môn.


Ai nên đi cùng người cao tuổi trong buổi đánh giá?


Nên có người thường xuyên tiếp xúc và hiểu rõ khả năng trước đây của người cao tuổi. Người này có thể cung cấp ví dụ về những thay đổi trong trí nhớ, hành vi và sinh hoạt.


Sau khi làm test có phải xét nghiệm máu hoặc chụp não không?


Không phải ai cũng cần thực hiện tất cả xét nghiệm. Bác sĩ có thể chỉ định xét nghiệm máu, CT hoặc MRI tùy biểu hiện, kết quả khám và nguyên nhân cần loại trừ.


Suy giảm nhận thức nhẹ có luôn tiến triển thành sa sút trí tuệ không?


Không. Ở một số người, tình trạng có thể tiến triển; ở những người khác, triệu chứng có thể ổn định hoặc cải thiện. Vì vậy, người cao tuổi cần được theo dõi theo hướng dẫn của bác sĩ.


Khi nào cần đánh giá lại nhận thức?


Thời điểm đánh giá lại tùy thuộc vào kết quả ban đầu và tình trạng của từng người. Gia đình nên đưa người thân đi khám sớm hơn nếu biểu hiện tăng nhanh hoặc bắt đầu ảnh hưởng đến thuốc, tiền bạc, đi lại và tự chăm sóc.


Khi nào lú lẫn cần được xử trí khẩn cấp?


Cần tìm trợ giúp y tế ngay khi lú lẫn xuất hiện đột ngột, đặc biệt nếu kèm khó nói, yếu hoặc tê một bên cơ thể, giảm tỉnh táo, co giật hay khó thở.


Kết luận


Chủ động đánh giá suy giảm nhận thức ở người cao tuổi từ sớm là bước đi quan trọng giúp gia đình kịp thời nhận diện những thay đổi của cha mẹ, từ đó xây dựng kế hoạch chăm sóc phù hợp và chủ động phòng ngừa các nguy cơ mất an toàn tại nhà. Quá trình đánh giá không chỉ đơn thuần là dựa vào kết quả của một bài test, mà là sự kết hợp giữa việc theo dõi nếp sinh hoạt hàng ngày, thăm khám y khoa chuyên sâu và trên hết là sự thấu hiểu, kiên nhẫn đồng hành từ con cái.


Nếu công việc bận rộn khiến bạn không thể túc trực bên cha mẹ cả ngày, hoặc người chăm sóc chính trong gia đình đang rơi vào trạng thái quá tải, hãy để Nanakai cùng san sẻ gánh nặng đó. Với các hoạt động hỗ trợ sinh hoạt cá nhân, nhắc lịch nếp sống, rèn luyện nhận thức nhẹ nhàng và trò chuyện giải tỏa cô đơn, Nanakai cam kết mang lại sự an tâm cho con cái và niềm vui sống an toàn cho người cao tuổi ngay tại ngôi nhà thân thương.


📞 Liên hệ Nanakai ngay hôm nay để nhận tư vấn giải pháp chăm sóc và đồng hành tận tâm phù hợp nhất với tình trạng thực tế của cha mẹ bạn!


Tài liệu tham khảo

  1. Đoàn Hữu Nhân, Nguyễn Văn Tuấn, Trần Thiện Thắng, Nguyễn Thái Thông, Nguyễn Thị Phương Hiền, Nguyễn Văn Thống. Khảo sát đặc điểm và các yếu tố liên quan đến suy giảm nhận thức ở người bệnh cao tuổi tăng huyết áp. Tạp chí Y Dược học Cần Thơ. 2024;(70):182–188. doi:10.58490/ctump.2024i70.2275. Truy cập ngày 02/08/2026.https://tapchi.ctump.edu.vn/index.php/ctump/article/download/2275/1755/12531

  2. National Institute on Aging. Memory Problems, Forgetfulness, and Aging [Internet]. National Institutes of Health; cập nhật ngày 22/11/2023. Truy cập ngày 02/08/2026.https://www.nia.nih.gov/health/memory-loss-and-forgetfulness/memory-problems-forgetfulness-and-aging

  3. Diệu Hiền. Kỳ 1: Suy giảm nhận thức ở người cao tuổi: Đừng nhầm lẫn với “lẫn” do tuổi già [Internet]. Bệnh viện Bạch Mai; đăng ngày 03/09/2025. Truy cập ngày 02/08/2026.https://bachmai.gov.vn/bai-viet/ky-1-suy-giam-nhan-thuc-o-nguoi-cao-tuoi-dung-nham-lan-voi-lan-do-tuoi-gia?id=fbb66ae4-1ad9-4680-8582-7184e19c9e79

  4. Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM. CME Thực hành Chẩn đoán & Điều trị Suy giảm nhận thức [Video]. YouTube; không ghi ngày đăng. Thời lượng: khoảng 3 giờ. Truy cập ngày 02/08/2026.https://www.youtube.com/watch?v=8LRjw4GCFGc

  5. Gold DA. An examination of instrumental activities of daily living assessment in older adults and mild cognitive impairment. Journal of Clinical and Experimental Neuropsychology. 2012;34(1):11–34. doi:10.1080/13803395.2011.614598.https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/22053873/

  6. Bệnh viện Nguyễn Tri Phương. Test đánh giá sa sút trí tuệ: Ưu, nhược điểm của từng phương pháp [Internet]. Không ghi ngày xuất bản. Truy cập ngày 02/08/2026.https://bvnguyentriphuong.com.vn/noi-tam-than-kinh/test-danh-gia-sa-sut-tri-tue-uu-nhuoc-diem-cua-tung-phuong-phap

  7. National Institute on Aging. What Is Mild Cognitive Impairment? [Internet]. National Institutes of Health; cập nhật ngày 12/04/2021. Truy cập ngày 02/08/2026.https://www.nia.nih.gov/health/memory-loss-and-forgetfulness/what-mild-cognitive-impairment

  8. Phan Mỹ Hạnh. Thực hành chẩn đoán suy giảm nhận thức nhẹ [Internet]. Hội Thần kinh học Việt Nam; không ghi ngày xuất bản. Truy cập ngày 02/08/2026.https://hoithankinhhocvietnam.com.vn/vi/post/thuc-hanh-chan-doan-suy-giam-nhan-thuc-nhe-2597.htm


Bình luận


bottom of page